Najmilejsi moi Czytacze, to nie będzie jakiś bardzo wyczerpujący wpis na temat Genui. Trudno żeby był, mła była w mieście ledwie jeden dzień, tylko dlatego że nad kawałkiem Ligurii, w którym wypoczywała, szalał ten słynny niż genueński, który tym razem ominął samą stolicę regionu. Genua, zanim weszła w skład zjednoczonych Włoch, od stuleci była stolicą Republiki Genui, jednej z głównych republik morskich. Republiki morskie to wg. XIX wiecznej koncepcji, cztery włoskie miasta państwa,
herby których zresztą dziś znajdują się na flagach Marynarki Wojennej i Handlowej Włoch, gdzie podstawą gospodarki był handel morski. To Amalfi, Genua, Piza i Wenecja. Uznaje się je za tzw. pierwszorzędne republiki morskie, do tych drugorzędnych zaliczano: Ankonę, Gaetę, Noli i dalmatyńską Ragusę, znaną dziś jako Dubrownik. Genua była potężna, tylko ona mogła konkurować w sposób nieprzerwany od średniowiecza do czasów nowożytnych z Serenissimą, czyli Wenecją. Historyczne znaczenie Genui przyniosło miastu przydomek Superba, Wspaniała, którego autorstwo tradycyjnie przypisywane jest Francesco Petrarce.
Jak to bywa nad Morzem Śródziemnym miasto jest stare do bólu. Najstarsze ślady znalezione do tej pory na terenie miasta dotyczą małej osady z epoki neolitu datowanej na V i IV tysiąclecie p.n.e. Ta wiocha znajdowała się na dzisiejszym Piazza Brignole, z kolei osada palowa z około 5000 roku p.n.e. leżała tam gdzie dziś znajduje się Piazza della Vittoria. Ostała się też fragmentarycznie budowla z wczesnej epoki brązu, z częścią suchego, kamiennego muru tarasowego w pobliżu ujścia Bisagno. Genua została prawdopodobnie założona przez Liguryjczyków, którzy wznieśli oppidum na wzgórzu, które dominowało nad starożytnym portem, założonym na początku V wieku p.n.e.. Dziś nazywają to di Castello ( vel Sarzano ). Jak widzicie trwała głęboka starożytność, kiedy genueńskie oppidum, zamieszkiwane przez Liguryjczyków "Genuati", było uważane za solidny ośrodek handlowy z osadą na wzgórzu i portem, z którego prowadzono handelek wysyłkowy. Było czym handlować, Liguria eksportowała drewno do budowy statków, bydło, skóry, miód i tkaniny. Z mniej więcej tego czasu pochodzi też etruska nekropolia w Acquasola. Wszystkie te osady powstały wzdłuż prawego brzegu potoku Bisagno, dlatego niektórzy badacze wywodzą nazwę Genua od celtycko - liguryjskiego terminu z epoki żelaza oznaczającego ujście rzeki. No bo wicie rozumicie, pierwszy port Genui był portem rzecznym.
W średniowieczu toponim zmieniono na Ianua, łacińskie określenie oznaczające "drzwi wejściowe" lub "przejście". Oczywiście nie obyło się bez dorobienia legendy, wg. której miasto wzięło swoją nazwę od rzymskiego boga Janusa, opiekuna przejścia pomiędzy morzem a górami. Bo Genua rozsiadła się na wzgórzach, które bardzo szybko przechodzą w prawdziwe góry, Apeniny Liguryjsko - Genueńskie, które otaczają półkoliście Zatokę Genueńską. Genua jest dwulicowa jak Janus, miasto wielopoziomowe, nad samą zatoką jeszcze górki i dołki, tylko port należycie płaski. Mła odniosła wrażenie że prawdziwe życie w Genui toczyło się na nabrzeżu, tam gdzie bardziej płasko, ta górska Genua stanowiła produkcyjne zaplecze miasta. Info o pochodzeniu miasta od bóstwa Latynów, Janusa, które w międzyczasie zmieniło się w trojańskiego księcia, można znaleźć w katedrze San Lorenzo, pod głową Janusa oczywiście. Napis głosi w tłumaczeniu na język polski - "Janus, pierwszy król Italii z rodu Gigantów, który założył Genuę w czasach Abrahama". Pisałam już o tym kiedy przedstawiałam Wam genueńskie Duomo. Taka mieszanka wszystkich ze wszystkimi, jest typowa dla miast Italii, w których antyczne, rodzime bóstwa zamieszkiwały boski światek razem z bóstwami importowanymi, wraz z ich całym zwierzęco - ludzko - boskim otoczeniem. Tu niemal od zawsze mieszały się legendy i tradycje różnego pochodzenia, coś jak u nas w czasach schyłku średniowiecza, kiedy Jan Długosz wymyślał niesamowite historie a wszystkie one były dla jego współczesnych prawie że prawdziwe.
Najważniejszy czas w dziejach Genui zaczął się na początku ubiegłego millenium. Genua zaczęła uzyskiwać autonomię od Świętego Cesarstwa Rzymskiego około 1096 roku, jako tzw. wolna gmina. Początkowo nazywana Compagna Communis , nazwa republika została oficjalnie przyjęta późno, dopiero w 1528 roku z inicjatywy admirała Andrei Dorii. Terytorium gminy było zarządzane od 1099 do 1339 roku przez konsulów, podestów i kapitanów ludu , którzy utworzyli pierwsze państwo i jego republikańskie wersje: pierwszą, drugą i trzecią republikę. Jednak w miarę jak rosła potęga republiki morskiej, w politycznym zarządzaniu miastem dochodziło do napięć, starć, wiadomo bój o wpływy i kasę. Nie pomagał też konflikt między frakcjami Gwelfów i Gibelinów, przekleństwem włoskiej polityki doby średniowiecza.Wśród szlacheckich rodzin, które w tym czasie urosły i dzieliły władzę w mieście byli: Adorno, Fregoso, Guarco, Montaldo, Doria, Spinola, Fieschi, Grimaldi i Lomellini. Dopiero w XIV wieku w Republice Genueńskiej wprowadzono oligarchiczną reformę rządów, tzw. czwartą republikę, która wraz z pierwszymi dożami wybieranymi dożywotnio wiązała się również z podporządkowaniem Księstwu Mediolanu ( najpierw Viscontim , a potem Sforzom ) oraz francuskim władcom: Karolowi VI, Karolowi VII, Ludwikowi XII i Franciszkowi I. Trzeba sobie uświadomić że te obce dominacje nie zawsze były takie do końca dominujące. Genua zawsze zachowywała w jakimś stopniu autonomię terytorialną, choć zdarzali się obcy władcy, którzy byli faktycznymi panami miasta. Takimi byli choćby Galeazzo Maria Sforza i Ludovico il Moro, dziadek i stryj ojca naszej królowej Bony. Pierwotnie wybierany na wieczystą kadencję doża, po 1528 roku po reformie Adnrea Dorii wybierany był na dwuletnią kadencję.
Chwała Genui zaczęła się od krucjat. Jeśli chodzi o wyprawy krzyżowe to Genueńczycy byli prawdziwą awangardą. Już w 1087 roku floty genueńska i pizańska dowodzone
przez Uguccione da Pizę i wspierane przez wojska z Pantaleone di Amalfi,
Salerno i Gaety zaatakowały północnoafrykańskie miasto Mahdia, stolicę
kalifatu Fatymidów. tak, 9 lat przed I Wyprawą Krzyżową. Atak, wspierany przez papieża Wiktora III , stał
się znany jako Krucjata Mahdijska. Zdobyto miasto, ale nie utrzymano go, za to spalono flotę
arabską w porcie miasta, które to zniszczenie floty oddało kontrolę nad zachodnią częścią Morza
Śródziemnego Genui, Wenecji i Pizie. To miało kolosalne znaczenia dla planów I Krucjaty. Pozwoliło to bowiem krzyżowcom z Europy Zachodniej na
uzupełnienie zaopatrzenia wojsk I Krucjaty z lat 1096 -1099 drogą
morską. W 1092 roku Genua i Piza, we współpracy z Alfonsem VI z Leonu,
zaatakowały muzułmańską Taifę Walencji. Bezskutecznie oblegały również
Tortosę, wspierane przez wojska Sancho Ramíreza z Aragonii. Do I Krucjaty dołączyło
dwanaście genueńskich galer, jeden statek i 1200 żołnierzy. Genueńskie
wojska, dowodzone przez szlachtę, wypłynęły w lipcu 1097 roku, pod nowym sztandarem świętego Jerzego, dumą miasta.
Flota
genueńska transportowała i zapewniała krzyżowcom wsparcie morskie,
głównie podczas oblężenia Antiochii w 1098 roku, kiedy zablokowała miasto a wojska zapewniły wsparcie podczas oblężenia.
Podczas oblężenia Jerozolimy w 1099 roku genueńscy kusznicy dowodzeni
przez Guglielmo Embriaco działali jako jednostka wsparcia przeciwko
obrońcom miasta. Krzyżowców dziś mało kto kojarzy z ludźmi z miasta, żyjemy mitem rycerzy walczących o Jerozolimę, ale fakty były inne, to morskie republiki były jednym z głównych motorów krucjat. Po zdobyciu Antiochii w 1098 roku Genua zawarła sojusz z Boemundem I, który został władcą Księstwa Antiochii . W rezultacie monarcha nadał
Genueńczykom siedzibę, kościół San Giovanni i 30 domów w Antiochii. Genua miała kolonię. Część armii genueńskiej powróciła do Genui z relikwiami
Jana Chrzciciela, przekazanymi Republice Genueńskiej w ramach nagrody
za wsparcie militarne Pierwszej Krucjaty. Wielu Genueńczyków osiadło na Bliskim
Wschodzie na ziemiach przekazanych Genui a republika zawierała tam korzystne umowy handlowe, z kim się dało, bo pieniążki nie śmierdzą. Republika zawarła też nieco później sojusz z królem Jerozolimy Baldwinem I. Aby go
zabezpieczyć, Baldwin przekazał Genui jedną trzecią Arsuf, jedną
trzecią Cezarei oraz jedną trzecią Akki i jej portu. Ponadto Republika
Genueńska otrzymywała 300 bezantów rocznie i jedną trzecią zdobyczy
Baldwina za każdym razem, gdy do jego wojsk dołączyło 50 lub więcej
genueńskich żołnierzy. Kolonie Genui rosły a wraz z nimi rosło znaczenie metropolii, Genua niesamowicie rozwijała się w czasie krucjat, drapieżne z niej było miasto.
Rola Republiki Genueńskiej jako potęgi morskiej w regionie, zapewniła genueńskim
kupcom wiele korzystnych umów handlowych. Przejęli oni kontrolę nad
znaczną częścią handlu Cesarstwa Bizantyjskiego, Trypolisu, Księstwa
Antiochii, Armeńskiego Królestwa Cylicji i Egiptu. Chociaż Genua
zachowała prawa do wolnego handlu w Egipcie i Syrii, utraciła później część
swoich posiadłości terytorialnych po kampaniach Saladyna na tych
terenach pod koniec XII wieku.
W 1147 roku Genua wzięła udział w oblężeniu Almerii , pomagając
Alfonsowi VII z Leónu odzyskać to miasto z rąk muzułmanów. Po podboju
republika wydzierżawiła jedną trzecią miasta jednemu ze swoich
obywateli, który przysiągł wierność republice i
obiecał strzec miasta trzystoma ludźmi przez cały czas. Stary genueński numer polegał na
uzyskiwaniu pośredniej
kontroli nad terytoriami zamorskimi, nie poprzez administrację
republikańską a przez "prywatnych". W 1148 roku Genua wzięła udział w bitwach pod Almerią i Tortosą
i pomogła hrabiemu Rajmundowi Berenguerowi IV z Barcelony zdobyć
Tortosę, za co również otrzymała jedną trzecią terytorium.
W XI, a zwłaszcza XII wieku, Genua stała się dominującą siłą morską w
zachodniej części Morza Śródziemnego, w miarę jak jej dotychczasowi
rywale, Piza i Amalfi, tracili na znaczeniu. Genua wraz z Wenecją
zdołały w tym czasie zyskać centralną pozycję w śródziemnomorskim handlu
niewolnikami. No i tu dochodzimy do czasów wielkiej rywalizacji.
Rywalizacja handlowa i kulturalna Genui i Wenecji swoje apogeum miała w XIII
wieku, kiedy Republika Wenecka odegrała znaczącą rolę w IV Krucjacie ,
kierując energię krzyżowców na zniszczenie swojego największego
rywala handlowego, Konstantynopola. Nie żeby Genua na tym nie skorzystała, w końcu miała swoje bazy na Krymie, skąd później jej żeglarze przywieźli do Messyny dżumę, która przeorała demografię Europy i stworzyła nowy świat, w którym bardziej niż feudalne zależności liczył się biznes. Genua bardzo wcześnie stworzyła silny sektor finansowy, Banco di San Giorgio, założony w 1407 roku, który w momencie zamknięcia
w 1805 roku był najstarszym państwowym bankiem depozytowym na świecie,
oraz Banca Carige, założony w 1483 roku jako lombard, który istniał do
listopada 2022 roku, kiedy to został włączony do BPER. Powiedzenie "Genuensis, ergo mercator" czyli "Genueńczyk, więc kupiec", uświadamia że ludzie z Genui czuli się w tych nowych czasach jak ryby w widzie. Genueńczycy posiadali imperium
kolonialne oparte na koloniach zamorskich, rozciągające się od Iraku po
Wyspy Kanaryjskie, od faktorii w Anglii po Palestynę, obejmujące swym zasięgiem całe zachodnie Morze Śródziemne i
Morze Czarne, znane jako Jezioro Genueńskie. Uznawano że Genua finansowo kontrolowała w znacznym stopniu cesarstwo za panowania dynastii Szwabskiej i Habsburgów, no i miała sporo do powiedzenia w Cesarstwie Bizantyjskim. Caffa , Solcati, Tana,
Chios, Focea, Mitylena, Pera to tylko niektóre z wielu genueńskich
miast, które dzięki kupcom z Superby nieźle się rozwinęły. Genueńscy
bankierzy zapewniali Habsburgom płynny kredyt i regularne,
pewne dochody. W zamian dostawy srebra
z hiszpańskich kolonii były szybko przenoszone z Sewilli do Genui, aby zapewnić kapitał na
dalsze przedsięwzięcia. Handel Genui pozostał jednak ściśle zależny od
kontroli nad koloniami śródziemnomorskimi, a utrata Chios na rzecz Imperium
Osmańskiego w 1566 roku zadała Republice Genueńskiej poważny cios.
Utratę dominacji nad Morzem Śródziemnym Genueńczycy kompensowali sobie w innych miejscach świata. Imperium Hiszpańskie przyznało Republice Genueńskiej Panamę, pierwszy port pacyficzny w Amerykach, jej gubernator popłynął wraz z Peruwiańczykami i panamskimi Genueńczykami z Panamy na podbój
muzułmańskich terenów Filipin, które podporządkował sobie pod wodzą
chrześcijańskiego garnizonu Zamboanga. Dla świata miało to takie znaczenie że w Europie pojawiły się orzechy kokosowe, które Genueńczycy napotkali napotkali na Filipinach, posadzone tam
przez malajskich żeglarzy przed przybyciem Hiszpanów. Mła obiecała sobie pamiętać zasługi Genueńczyków przy korzystaniu z radości kokosowych. Kreolski
język Chavacano z Zamboanga zawiera jeszcze dziś włoskie słowa. Wielkość Genui skończyła się w XVIII wieku, w 1797 roku fala wywołana w Paryżu
uderzyła również w morską republikę, która nie była w stanie utrzymać neutralności. Wielowiekową
Republikę Genueńską zastąpiła Republika Liguryjska, ściśle związana z
rewolucyjną Francją, czytaj Napoleonem, a w 1805 roku terytorium Genui zostało
bezpośrednio przyłączone do Cesarstwa Francuskiego. Podczas okupacji
francuskiej wiele genueńskich dzieł sztuki zostało zagarniętych przez Napoleona. Według katalogu opublikowanego w Bulletin de la
Société de l'art français w 1936 roku, na dziewięć dzieł sztuki
pochodzących z Genui, wracało tylko sześć. W 1814 roku, po upadku rządów napoleońskich, Genua
została zajęta przez wojska brytyjskie, które utworzyły rząd
tymczasowy, początkowo obiecując odbudowę dawnej republiki. Kongres
Wiedeński ustanowił jednak aneksję miasta i całego terytorium Ligurii do
Królestwa Sardynii , pomimo prób dyplomacji genueńskiej zmierzających
do przywrócenia niepodległości.
W kwietniu 1849 roku, wykorzystując klęskę Piemontu w pierwszej wojnie o
niepodległość, miasto stało się miejscem zamieszek,
skutecznie stłumionych.
No to tak króciutko przelecieliśmy historię Genui. No a jakie to miasto? Specyficzne, nadal pełne średniowiecznych "wieżowców". Historyczne centrum, to przy porcie, to taka plątanina caruggi, wąskich uliczek, labirynt. Tak się jakoś działo w przypadku mła że wychodziła z tego labiryntu bezproblemowo do portu. Przyszło mi do głowy że to dlatego że wszystkie drogi w Genui prowadzą do portu, na tej samej zasadzie jak wszystkie drogi imperium rzymskiego prowadziły do Rzymu. Ta najstarsza część miasta, która aż do powstania
Wielkiej Genui stanowiła całe terytorium miejskie, jest zamknięta w
pagórkowatym amfiteatrze zwieńczonym murami z XVII wieku. Miasto rozpełza się na wzgórza, wznosząc się od portu aż do
dzielnic mieszkalnych Carignano i Castelletto, połączonych ze starym centrum
stromymi ścieżkami dla pieszych zwanymi tu crêuze, windami i
kolejkami linowymi. Mła podziwiała tę górzystą Genuę z daleka.
Kościółki i kościoły Genui powciskane w zaułki, potrafią niespodziewanie wyrastać w miejscach, w których człowiek ich się spodziewa. Mła weszła do dwóch z nich: kościoła Świętych Kosmy i Damiana i kościół świętego Mateusza, ona w dzielnicy Molo, oba stareńkie.
Pierwsze udokumentowane wzmianki o pierwszym z nich pojawiają się w dokumencie datowanym w roku 1049, który prawdopodobnie jest rokiem jego budowy, ale
według tradycji to od VII lub VIII wieku w tym rejonie
znajdowała się kaplica rodziny lub organizacji rzemieślniczej, zbudowana
w epoce Longobardów. Drugi powstał w 1125 roku, jako kościół ufundowany przez rodzinę Doria. W połowie XVI wieku na polecenie Andrei Dorii Giovanni Angelo Montorsoli zajął się przebudową i dekoracją prezbiterium i kopuły kościola, oraz budową krypty. Następnie w latach 1557 - 1559, na podstawie projektu Giovana Battisty Castello, przebudowano nawy a przy współpracy z Lucą Cambiaso stworzono dekorację przedstawiającą epizody z życia świętego Mateusza. Z tego kościoła wychodzi się na okolicę Via della Maddalena, gdzie pracują graziose vel kobiety od świec, zwane też brzydko w genueńskim dialekcie bagascia.
Ta bliskość miejsc sakralnych i miejsc kojarzonych z półświatkiem nie dziwi w portowych miastach. Prostytucja ma w nich wielowiekową tradycję, ta genueńska liczy sobie tysiące lat. Hym... szacowna. Nie ma już dziś pappone, sutenera zarządzającego paniami, panie rządzą się same. Przeważnie, bo handel ludźmi to plaga ludzkości. Prostytucja jest jednak na ogół dobrowolna, panie pracują na siebie, odpalając kasę bassi, wlaścicielom lokali do których wchodzi się bezpośrednio z poziomu ulicy, w których uprawiają swój zawód. Zresztą nie tylko im kasę się odpala, zarabiają donoszący posiłki, ochroniarze, czasem medycy. W XV wieku kobitki opodatkowano a podatki z nich ściągnięte przeznaczono na rozwój portu. To szacowne grono, a nie żadne dupodajki, budowały Genuę, choć nie osiągnęły takiej pozycji jaką zdobyły panie swawolne z Wenecji. Za czasów Republiki Genueńskiej przestrzegano jednak jednej zasady - paniom nie wolno się było zbliżyć do portu. Za bardzo bano się buntów wyposzczonych żeglarzy. Z "Magdalenkowa" wychodzi się jak to w Genui, całkiem niespodziewanie, na Strade Nuove, ulicę zabudowaną późnorenesansowymi i barokowymi pałacami. Strade Nuove to i wyjątkowy przykład miejskiego zespołu pałaców arystokratycznych, o naprawdę wielkiej wartości architektonicznej, i artystycznej. Powstał kiedy gospodarka i polityka Genui, po raz kolejny przeżywała chwile chwały, tym razem za sprawą hiszpańskich Habsburgów. To wciąż żywy obraz potęgi w XVI i XVII wieku, w 2006 roku cały kompleks trafił na Listę Światowego Dziedzictwa Kultury UNESCO.
W 1576 roku Republika Genueńska ustanowiła prawnie wiążące listy, zwane rolli, uznające najważniejsze pałace za oficjalne rezydencje
znamienitych rodów za miejsca do przyjmowania gości państwowych. Rozkaz Senatu Republiki, wspierany księcia i admirała Andreę Dorię ( twórcy podniesienia się Genui po kiepskich rządach francuskich królów u hiszpańskim najeździe, podniesienia zapoczątkowanego w 1528
roku, kiedy niepodległość Genui stała się sprawą cesarską, z powodu pierwszej pożyczki udzielonej Karolowi V przez banki genueńskie ),
który poprzez swoją reformę konstytucyjną ustanowił rządy oligarchiczne, uczynił każdego oligarchę niejako urzędnikiem państwowym zobowiązanym do świadczeń na rzecz państwa.
Wiele genueńskich rodów arystokratycznych, takich jak Balbi, Doria,
Grimaldi, Imperiale, Pallavicini i Serra, zgromadziło ogromne fortuny,
uważano za właściwe, by państwo, które umożliwiło ich powstanie, mogło
korzystać z ich zasobów w celach reprezentacyjnych. W rolli, czyli spisach dotyczących "mieszkań publicznych", budynki katalogowano według
ich prestiżu: pierwszy spis sporządzono w 1576 roku i wymieniono w nim 52
budynki. Kolejne spisy sporządzano w latach 1588, 1599, 1614 i 1664. W
każdym spisie budynki podzielono na trzy lub więcej kategorii, w
zależności od ich wielkości i pojemności, dostosowywano ich kategorie do znaczenia goszczonych osobistości.
Urządzano publiczne losowanie by ustalić które pałace będą w konkretnym czasie używane przez państwo. Architektura pałaców ma cechy wspólne, pałace często budowane na pochyłym terenie, ułożone w
sekwencji atrium, dziedzińca, klatki schodowej i ogrodu, posiadały bogato
zdobione wnętrza, wyrażające unikalną genueńską tożsamość, świadomość społecznego znaczenia i ekonomicznej pozycji zarówno właścicieli pałaców, jak
i republikańskiego państwa.
Tylko trzy budynki mogły gościć
osoby piastujące najwyższe stanowiska, a były to: rezydencja Gio Batty
D'Oria, w salita Santa Caterina, pałac Nicolò Grimaldiego ( Palazzo
Tursi ) oraz pałac Franco Lercari , przy Strada Nuova ( później Via
Garibaldi ). Przepisy rolli określały, że rezydencje te były
zarezerwowane dla "papieża, cesarza, króla i legata, kardynałów lub
innych książąt".
W
późniejszych epokach te same domy gościły znakomitych podróżników ,
którzy uwzględnili stolicę Ligurii w swojej Grand Tour. W XVI i XVII wieku, w szczytowym okresie kolejnej fazy rozwoju gospodarczego Genui, miasto
przyciągało wielu artystów, w tym Petera Paula Rubensa , Caravaggia i
Anthony'ego van Dycka. W 1622 roku Rubens opublikował w Antwerpii
książkę "Palazzi di Genova" , w której zilustrował niektóre z
najważniejszych pałaców rolli, uważając je za najbardziej eleganckie modele
miejskich rezydencji szlacheckich. Zamieścił też plansze
poświęcone fasadom, roślinom sadzonym w ogrodach i strukturze architektonicznej. Architekt Galeazzo Alessi zaprojektował wiele
z tych wspaniałych pałaców narysowanych przez Rubensa, z kolei Bartolomeo Bianco stworzył arcydzieła Uniwersytetu Genueńskiego. Wiele
wnętrz, pomimo upływu wieków i ciężkich zniszczeń spowodowanych
bombardowaniami Genui podczas II WŚ, zawiera
oryginalne dekoracje genueńskiego manieryzmu i baroku. Muzycznie też było wówczas w Genui ciekawie, choć nie tak jak za życia najbardziej znanego muzyka z Genui, posądzanego o konszachty z siłami nieczystymi Nicolo Paganiniego.
Politycznie Genua tego czasu przeżywała swego rodzaju renesans swojego znaczenia, jako nowy
sojusznik Imperium Hiszpańskiego. Genueńscy bankierzy
finansowali wiele zagranicznych przedsięwzięć hiszpańskiej korony ze
swoich biur rachunkowych w Sewilli, Genua była stolicą finansową zachodniego świata, na przełomie XVI i XVII wieku. Otwarciem na możliwości dla genueńskiego konsorcjum bankowego, było bankructwo Filipa
II Hiszpańskiego w 1557 roku, które wpędziło niemieckie domy bankowe w
chaos i zakończyło panowanie Fuggerów jako hiszpańskich finansistów.
Genueńscy bankierzy wykorzystali niemieckie słabości i zapewnili hiszpańskiemu imperium trwanie. Niestety związanie się z Hiszpanią Habsburgów miało swoją cenę, wraz z zachodzącym imperium, zachodziła potęga Genui, ciężko finansować bankruta. Po latach świetności przyszło przykre przebudzenia, ale szczęśliwie pałace z lepszych czasów się ostały i świadczą o epoce nazywanej czasem przez historyków "genueńskim stuleciem". Niestety takiego szczęścia nie miał genueński Pałac Dożów. Powstał z grupy domów należących do rodziny Doria, na południowych krańcach rodzinnych posiadłości zgrupowanych wokół Piazza San Matteo, w strategicznym miejscu, z którego kontrolowano bramę Serravalle, jedno z wejść do murów miejskich. W 1251 roku Guglielmo Doria sprzedał cztery z tych domów, na miejscu dzisiejszej Salita dell'Arcivescovado i Via Tommaso Reggio, pani Fieschi, żonie hrabiego Lavagna Alberto Fieschi, która zbudowała tam własny pała. Kiedy Alberto został wygnany podczas walk między frakcjami, gdzieśtak między 1271 a 1272 rokiem, pałac został wynajęty jako kwatera główna przez Kapitanów Ludu.
Znaczy XIII wiek to był. W XIV wieku dokupowano kolejne budynki, aż stworzono z tego kompleks. Senat w 1591 roku powierzył architektowi Andrei Ceresoli, znanemu jako il Vannone, zadania całkowitej przbudowę pałacu. Stworzono arcydzieło manierystycznej architektury, które w znacznym stopniu zniszczył pożar w 1777 roku. Z pożogi centralnej części budynku ocalało jedynie atrium na parterze i schody prowadzące na piętro. W 1778 roku rozpoczęto prace rekonstrukcyjne, które trwały aż do 1783 pod nadzorem Gaetano Cantoniego, ktory realizował projekt brata, Simone Cantoniego. Oprócz stworzenia nowej fasady obejmowały one przebudowę w stylu neoklasycystycznym sal Maggior i Minor Consiglio, których drewniane dachy zostały uszkodzone przez pożar. Nowe dachy wykonano z cegły, aby chronić je przed ewentualnymi nowymi pożarami.W XIX wieku co nie co zburzono, a w XX odsłaniano premanierystyczne resztki. No niestety, nie była to dla mła budowla zapierająca dech w piersiach.
Mła oczywiście ledwie liznęła Genuę, no co można zobaczyć w ciągu jednego dnia? No dobra oblookałam miasto od latarni morskiej, nazywanej tu Lanterna, wzniesionej w 1128 roku a do obecnej formy przebudowanej w roku 1543, w której latarnikiem był stryj chyba najsłynniejszego Genueńczyka, Cristoforo Colombo, Antonio, aż po Cimitero Staglieno na obrzeżach miasta. No ale to mało, po wierzchu. Nie byłam w najczęściej chyba odwiedzanym przez turystów budynku w Genui - Casa di Colombo. Co prawda tego akurat nie żałuję, bo domiszcze jest XVII wieczną rekonstrukcją domniemanej chałupy rodziny Colombo. Krąży opinia że dom bardzie pasi do porucznika Colombo, niż do odkrywcy Ameryki. Jednakże wiem że są miejsca w tym mieście, którym przyjrzałabym się dłużej, bardziej dokładnie. Turystom spragnionym uroczych widoków Genua niekoniecznie przypadnie do gustu, to nie jest cudnie zakonserwowane włoskie miasteczko. Genua to drapieżnik, portowe duże miasto o specyficznym uroku, które nie u każdego wzbudzi ochy i achy. Dla mła jest bliska, bowiem widzę w niej jakieś takie zdziwne podobieństwo ducha z Miastem Odzią. Może to jest ten duch merkantylizmu a może wyczuwalna wielokulturowość, taka trochę inna niż w Rzymie czy Mediolanie ( ilość Latynosów na metr kwadratowy imponująca ). No i to by było na tyle o tej mojej powierzchownej znajomości z Genuą.