Mła teraz wróci do Palermo, bowiem chcę Wam pokazać miejsce, którego chęć odwiedzenia zalęgła się we mła podczas srandemii - Palazzo Abatellis. Jeden fresk wystarczył, by Galleria Regionale della Sicilia stała się punktem obowiązkowym podczas wizyty mła w tym mieście. Mamelon była chętna odwiedzinom, bowiem muzeum znajduje się w zabytkowym pałacu szlacheckim, położonym przy Via Alloro, głównej arterii dzielnicy Kalsa, od której to arterii dzielił nas tylko przyjemny spacerek z naszego pensjonatu, żadne tam latanie z wywieszonym ozorem. Pałac, wraz z takimi zabytkowymi budynkami w Palermo jak: Palazzetto Agnello i Cappella dell'Incoronata, jest własnością Fondo Edifici di Culto ( Ministerstwa Spraw Wewnętrznych ) i jest użytkowany przez region Sycylii od lat 90 XX wieku. Dlaczego to nie ichni resort kultury nim zawiaduje nie pytajcie, mła po prostu tego nie wie. Palazzo Abatellis jest siedzibą Galerii Regionalnej Sycylii od 1954 roku, czyli jest muzeum zasiedziałym, wprawionym wystawienniczo i potrafiącym eksponować dzieła sztuki. Trzon kolekcji, zresztą jednej z największych kolekcji sztuki we Włoszech, stanowi zbiór dzieł malarzy, rzeźbiarzy, architektów ( rysunki i plany ) tworzonych na Sycylii, lub z myślą o ośrodkach na wyspie, począwszy od XII do XVII wieku. Dzieł ważnych, opisywanych w podręcznikach historii sztuki ( mamy do czynienia z pracami artystów takich jak: Antonello da Messina, Francesco Laurana, Antonello Gagini, Antoon Van Dyck, Pietro Novelli, Giacomo Serpotta, Mabuse, Bronzino, Vasari ).
Palazzo Abatellis powstał w roku 1495 roku, jest dziełem Matteo Carnilivariego, który pracował w Palermo w tym czasie nad wieloma szlacheckimi rezydencjami ( między innymi nad pałacem Ajutamicristo ). Budynek Palazzo Abatellis uchodzi za wspaniały przykład gotycko - katalońskiej architektury. Dlaczego katalońskiej? Po Nieszporach Sycylijskich, które były buntem przeciwko władcom z rodu Anjou, Sycylia znalazła się w orbicie władzy Hiszpanii. Teraz pewnie pomyśleliście że mła nieźle kręci, bo Nieszpory Sycylijskie miały miejsce 30 marca 1282, w czasie gdy o zjednoczeniu królestw Półwyspu Iberyjskiego nikt na poważnie nie myślał. A jednak Hiszpania już istniała i to w dodatku niejedna, bo tym mianem określano niemal każde z chrześcijańskich królestw półwyspu. Ot, taka zdziwność. Hiszpańskie władztwo nad Sycylią trwało od tych nieszczęsnych nieszporów aż do roku 1700. W roku 1412 Sycylia weszła w skład Królestwa Aragonii, którego sercem była Katalonia. No i już wiecie, skąd katalońskie wpływy na Sycylii i dlaczego gotyk Katalonii jest podobny do gotyku sycylijskiego. Francesco Abatellis ( przypuszczalnie Patelli lub Albatelli albo Abbatelli,
przekształcony w Abatellis ), mistrz Portolan Królestwa, pochodził z Lukki w Toskanii. W służbie króla Ferdynanda II Aragońskiego
został mianowany Prode Capitano a następnie przeniesiony do Palermo,
gdzie piastował urząd Wielkiego Seneszala i Pretora przez trzy kolejne kadencje w okresie od 1486 do 1495 roku. Jak widzicie facet był utytułowany i jak się domyślacie dziany.
Podstawę jego majątku stanowiły dochody zgromadzone na ziemiach iberyjskich i chyba posag pierwszej żony. W Palermo Francesco Abatellis pojawił się już jako wdowiec po hiszpańskiej doni, poślubił majętną mieszkankę Palermo, zbudował pałac w pobliżu klasztoru Santa Maria degli Angeli, zwany wówczas la Gancia i oczekiwał na podtrzymanie rodu. Ponieważ się nie doczekał to wykombinował aby pałac po jego śmierci pozostał własnością drugiej żony, a z kolei po jej śmierci jego budynki miały pomieścić klasztor benedyktynek, uprawnionych do sprawowania kultu uprawnionych do "Santa Maria della Pietà". No i tak w roku 1526. grupa mniszek z zakonu dominikanek , pochodzących z klasztoru Santa Caterina, wprowadziła się do pałacu. Budynki zaadaptowano do potrzeb życia monastycznego, znaczy pojawiły się korytarze i cele. Na zewnątrz zmodyfikowano okna, usunięto kolumny pośrednie, a czasami nawet niektóre elementy dekoracyjne. W 1553 roku pałac nazwano klasztorem Portolano. Dla potrzeb wspólnoty mniszek wzniesiono kaplice po lewej stronie pałacu, ukrywającej jedną z fasad. Kaplica ta została wzniesiona w latach 1535 - 1541 przez architekta Antonia Belguardo i przyjęła nazwę kościoła Santa Maria della Pietà. Miejsce kultu nie przetrwało długo, w XVII wieku, wraz z budową większego kościoła ( dzisiejszego kościoła Santa Maria della Pietà ) zniknęło a na jego miejscu wyrosły najpierw parlatorium a potem magazyny.W nocy z 16 na 17 kwietnia 1943 roku budynek został trafiony podczas bombardowania lotniczego, w wyniku którego nastąpiło częściowe zawalenie się skrzydła południowo-zachodniego i muru wieży zachodniej. Po wojnie podjęto decyzję o jego odrestaurowaniu i przekształceniu pałacu w Galerię Sztuki dla zbiorów sztuki średniowiecznej.
Wcześniej zbiory sztuki średniowiecznej znajdowały się w Pinacoteca della Regia Università a od 1866 roku w zbiorach Regionalnego Muzeum Archeologicznego im. Antonia Salinasa.
Nadzoru Zabytków powierzył następnie prace restauracyjne trókce uznanych architektów, w ich wyniku usunięto dobudówki a portyk, loggia i centralna sala, których sufit się zawalił, zostały odbudowane. Prace te ukończono w połowie 1953 roku, a Carlo Scarpa został wezwany do nadzorowania instalacji i wyposażenia Galerii, która została otwarta dla publiczności w 1954 roku. Scarpa dokonał również kilku adaptacji tych renowacji, aby dostosować je do potrzeb wystawy. Dziś to co zrobił uchodzi za pewien wzorzec w świecie ludzi związanych z wystawianiem sztuki. . Aby zachować ducha dzieła Scarpy, podczas renowacji budynków muzealnych dokonanej w pierwszym dziesięcioleciu nowego millenium, na górnych piętrach przebudowano i stworzono nowe skrzydła ( nowe zielone i czerwone pokoje ) a także utworzono taras na dachu. Mła przyznawa - to jedna z lepszych ekspozycji, które oglądała a jak wiecie mła jest z tych, które wściekle latajo po muzeumach. W tym muzeum są stare wnętrza i bardzo dobrze wykorzystana przestrzeń. Co więcej, obrazy są naprawdę dobrze oświetlone a ekspozycja Triumfu Śmierci wręcz powala.
No dobra, sam budynek pałacu ciekawy. Portal wejściowy umieszczony pomiędzy dwiema blankowanymi wieżami, które wyróżniają się spośród rygorystycznej konstrukcji, jest ograniczony kamienną ramą zwieńczoną pośrodku herbami z herbami rodziny Patella - Abatellis. Główna fasada na parterze jest ozdobiona wyrafinowanymi potrójnymi oknami lancetowymi. Loggia, kolumienki - sam urok, szczęśliwie dziedziniec nie został przebudowany w okresie baroku, jak to często miało miejsce między XVII a XVIII wiekiem i dziś jest jednym z najlepiej zachowanych późnośredniowiecznych pałacowych dziedzińców w południowych Włoszech.
Na parterze znajdują się: rzeźby z XII wieku oraz rzeźby z XIV i XV wieku a także także malowane panele drewnianych sufitów. Mła przyznawa że w tej części galerii spędziłyśmy wiele czasu, bowiem nasze zderzenie ze sztuką sycylijskiej rzeźby oglądanej na żywo, było czymś zupełnie innym niż mła się spodziewała. No wicie rozumicie, mła oglądała te albumy, foty na ekranie, ale jednak to co zobaczyła na żywo, było w jakimś sensie czymś zupełnie innym. No cóż, jedyne foty trójwymiarowe jakie mła przychodzo do głowy, to japońskie gejsze mrugające oczkiem, taka "zdobycz techniczna" lat sześćdziesiątych. To na pewno nie zobrazuje Wam dobrze tego co mła w tych rzeźbach widziała, może prędzej by to się udało za pomocą odpowiednich okularków ale mła nie ma ani technicznych umiejętności, ani sprzętu do robienia takich fot. Dlatego niestety wklejam Wam tu zwykle, siermiężne foty, które tak naprawdę nie oddają tego co mła miała przed oczami.
Zacznę od tego że wiele spośród kamiennych rzeźb sycylijskich mistrzów, czy mistrzów z innych części Italii pracujących dla sycylijskich zleceniodawców, jest polichromowanych. W naszej części Europy jesteśmy przyzwyczajeni do polichromowanych wizerunków Madonn i świętych, wykonanych z drewna. Nie wydaje nam się to niczym dziwnym, natomiast polichromowany kamień przyjmujemy z lekkim niedowierzaniem, jakby pojęcie "bezbarwnej" klasyki Winckelmanna udzieliło się średniowiecznym i nowożytnym przedstawieniom religijnym. Podmalowane marmury i alabastry robią wrażenie egzotycznych, jakby przeniesionych z nieco innej estetyki. Tymczasem tak naprawdę to nie tyle kwestia innej estetyki, tylko dostępu do tworzywa i stanu zachowania, szczególnie rzeźb z okresu średniowiecza. Nie powinno nas też dziwić że w czasach nowożytnych nadal podmalowywano rzeźby i płaskorzeźby. Na renesansową rzeźbę patrzymy z perspektywy Florencji, ośrodka w którym grupa mistrzów tworzyła awangardę swoich czasów. Tymczasem Sycylia była prowincjonalnym ośrodkiem, w którym wpływy nowych rozwiązań rodem z miast północnej Italii mieszały się z dość wsteczną sztuką Półwyspu Iberyjskiego. Dlatego ten sycylijski renesans jest dla nas tak odległy od tego dobrze znanego, oswojonego i podręcznikowego, od prac Donatella, czy Michała Anioła.
Chyba najbardziej znaną rzeźba eksponowaną w tym muzeum jest popiersie damy Francesco Laurany ( z jego warsztatu pochodzi nagrobek Cecilii Aprile widoczny na fotce nr 11 ), pochodzącego z Dalmacji rzeźbiarza z XV wieku, które uchodzi za portret Eleonory d'Aragona. To rzeźba wysokości 50 cm, wykonana w 1468 roku, 63 po śmierci portretowanej. Laurana przedstawił ideał damy z drugiej połowy XV wieku, Eleonora prawdopodobnie wyglądała i przede wszystkim ubierała się inaczej. Fakt, główka jest piękna, bardzo elegancka forma, lecz na mła jeszcze większe wrażenie zrobiły rzeźby Antonella Gaginiego, zwłaszcza tzw. Ritratto di giovinetto, prześliczna główka uchodząca niegdyś za przedstawienie świętego Wita, najprawdopodobniej dlatego że pochodzi z kościoła San Vito. Wraz z płaskorzeźbą Zwiastowania z kościoła Santa Cita z Palermo, stanowią najlepsze osiągnięcia sycylijskiej rzeźby z przełomu XV i XVI wieku. Mła nie wie czy Zwiastowanie było wyrzeźbione przed 1505 rokiem, kiedy Antonello po raz pierwszy zobaczył prace Michała Anioła i odleciał, czy rzeźbił to jeszcze przed tym ważnym dla jego twórczości spotkaniem. Natomiast prześliczna młodzieńcza główka została wykonana koło roku 1490. Wyraźnie widać wpływ Laurany, kubiczna, elegancka forma portretu Eleonory d'Aragona została tu podniesiona do klasy subtelnego piękna. Na żywca ta rzeźba robi niesamowite wrażenie. Tak w ogóle to Antonello należał do dynastii Gagini, rodziny znanej z umiejętności rzeźbienia, która składała się z jego ojca, Domenico i pięciu synów: Antonio, Fazio, Giacomo, Giandomenico i Vicenzo, którzy wszyscy byli rzeźbiarzami. Mła z obowiązku odnotowuje że w galerii znajduje się też Madonna del Latte, autorstwa Domenico Gaginiego, ale bezczelnie przyznaję że po XV wiecznych portretach jakoś mało mla ruszały sycylijskie Madonny, nawet te rzeźbione przez Antonella.
Dobra, koniec tych uniesień nad rzeźbami, potuptajmy na pierwsze piętro, na którym znajdują się zbiory malarstwa i nie tylko malarstwa. Są tu też mozaiki z czasów, kiedy nad Sycylią pieczę sprawowali bizantyńscy bazyleusi ( choć Hodogetria, której zdjęcie mła zamieściła pochodzi z XIII wieku ), jak też przykłady typowego dla wyspy rzemiosła artystycznego - meblarstwo i hym... koralarstwo z Trapani. Na mła największe wrażenie zrobił zbiór malarstwa z XII - XV wieku, mła wie że zbiory późniejszego malarstwa są cenne i wogle, ale nic na to nie poradzi że średniowieczne, włoskie malowanie robi na niej tak duże wrażenie. Mła baaardzo doceniła sposób wystawiania obrazów i fresków, umożliwiający bardzo bezpośredni kontakt ze sztuką. To nie to że muzeum nie ma zabezpieczeń, ma, one tylko nie stanowią aż takiej bariery między odbiorcą a dziełem, jak ma to miejsce w niektórych muzeach. W Palazzo Abatellis można oglądać obraz z daleka i z bardzo bliska, stan zachowania niektórych prac daje wgląd w to jak były tworzone. To jest naprawdę coś móc zobaczyć fragmenty podobrazia, warstwy złocenia, sposób nanoszenia barw. Szczególne wrażenie na mła wywarła Madonna dell'Umiltà czyli Madonna Pokory autorstwa Bartolomeo Pellerano da Camoglio vel Camulio. To ta Madonna w jasnobłękitnej szacie. Powstała w latach 1346 - 1347, w czasie największego rozwoju ruchu biczowników. Widać ich pod predellą, razem z przyrządami do karania grzesznych ciał. Biczownicy
maszerowali w grupach, ubrani w habity i starannie zakapturzeni, w towarzystwie zachwyconych nimi pobożnych niewiast, Ci z ziemi Italii biczując się śpiewali pieśni o męce Chrystusa, autorstwa Jacopone da Todi. Kobiety nie mogły się biczować, co najwyżej wypadało im rwać włosy z głowy. Długo sobie towarzystwo nie pobiczowało, bo już w 1349 roku uznano ich za odchył heretycki.
Oczywiście spora część dzieł z XII - XIII wieku jest anonimowa. W Sali Krzyży, natkniemy się na dość tajemniczych twórców, jak choćby Mistrz Krzyża z Castelfiorentino, działający w drugiej połowie XIII wieku, czy Mistrz z Galatina, aż po malarzy znanych nam z Imienia i nazwiska, jak
Pietro Ruzzolone. Mła się przyzna że Chrystusy na krzyżu jakoś do niej nie przemawiały, zdecydowanie bardziej nęciły mnie Madonny tronujące w towarzystwie świętych i anielskie orkiestry. Zdaje się że w XV wieku te anielskie grupy muzyczne stały się niemal obowiązkowym wyposażeniem predelli. O ile wcześniejsze przedstawienia ukazywały jakieś skromne duo pitulące na trąbo - fujarkach, to z biegiem czasu instrumentarium robiło się bogatsze a na tryptyku pochodzącym z kościoła San Pietro La Bagnara mamy już do czynienia z solidnie wyposażoną orkiestrą kameralną. Przełom XIV i XV wieku to czas, kiedy w malarstwie sycylijskim coraz wyraźniej widać wpływy odległej Florencji. Widać to na freskach Tomnaso de Vigilii pochodzących z z Casale di Risalaimi, zarządzanego przez he, he, he... Krzyżaków. Mła odniosła wrażenie ze niektóre dzieła mogły być wykonane we Florencji i przywiezione na Sycylię. Jak być może dzieło Gherardo di Jacopo, znanego jako Starnina, malarza z Florencji, którego Thrones Gratiae stanowi ozdobę kolekcji. Tylko że tu jest duże być może, bo Stranina działał też w Kastylii i stamtąd obraz mógł trafić na Sycylię. Jest spore grono historyków sztuki, które za tym obstaje, bowiem w obrazie widać pewne formalne rozwiązania charakterystyczne dla sztuki Półwyspu Iberyjskiego, które nie występowały w Toskanii. Ponoć sporo dzieł przybywało z północy Włoch via Liguria, w nich jest więcej tego "czystego quatrocento", znanego nam z podręczników historii sztuki.
Na mnie takie wrażenie sztuki z północy Włoch, co prawda XV wiecznej, zrobił tryptyk Madonny z Dzieciątkiem i świętymi Vito i Castrense, namalowany koło roku 1460, pochodzący z kościoła San Vito w Monreale. Nic o nim nie znalazłam, może to być rodzimy obraz, ale postać młodzieńca z bocznego panelu z psami, ma dla mnie coś z elegancji florenckiego malowania. Z drugiej strony kiedy pomyślę sobie o tej przepięknej główce ritratto di giovinetto, to mogę wyobrazić sobie że taki obraz powstał w okolicy Palermo. Świętego Wita zazwyczaj przedstawia się jako bardzo młodego człowieka, jednakże mła zastanawiała się czy młodzieniec towarzyszący Madonnie nie był po prostu donatorem. Sprawia wrażenie osoby klęczącej, no i to towarzystwo psów, zdaje się że chartów. Hym... świętego Wita to i owszem z kociołkiem przedstawiają, albo w kociołku, który jest atrybutem jego męczeństwa. Czasem zdarzają się przedstawienia z uwiązanym psem, ale tu są dwa psie osobniki, jeden w cud obróżce. Bardziej wyglądają na odpoczywających towarzyszy polowań. No cóż, ten tryptyk zostanie dla mła tajemniczym obrazem, zagadką z Palazzo Abatellis. Kolekcja sztuki XII - XV w tym muzeum to absolutnie światowy poziom, mła wie co pisze, niejedno muzeum przedreptała. Wicie rozumicie, na inszych piętrach są porozwieszane dzieła różnych tuzów malarstwa, ale ta konkretna część kolekcji, w połączeniu z XV wiecznymi rzeźbami, po prostu wymiata. No i teraz napiszę Wam o fresku z powodu którego mła uznała że absolutnie must see wnętrza Galleria Regionale della Sicilia. Fresk jak najbardziej przynależy do tej części kolekcji, zdaniem mła i nie tylko jej, stanowi najcenniejszy oprócz prac Antonella da Messiny i Jana Gossaerta, zwanego Mabuse, zasób XV wiecznego malarstwa w zbiorach muzeum.
W
Sali II, w dawnej kaplicy,
eksponowany jest niezwykły, olbrzymi fresk ( 600 x 642 cm ) zwany Triumfem Śmierci.
( datowany na rok 1445 lub później ). Temat był na ziemiach Italii popularny, czarna śmierć w latach 1348 - 1350 zmieniła w Italii w zasadzie wszystko. My leżący nieco na uboczu, w klimacie, który aż tak masowemu chorowaniu nie sprzyjał, zostaliśmy ledwie muśnięci tą zgrozą. Triumf Śmierci już w pierwszej połowie XIV wieku sugestywnie przedstawił Buonamico Buffalmacco na freskach w Campo Santo w Pizie, temat bardzo szybko przyjął sie w sztuce europejskiej, przekroczył Alpy, stając się niemalże obowiązkową częścią ikonografii późnego średniowiecza.
Wieść niesie że fresk w Palazzo Abatellis pochodzi z Palazzo Sclàfani, co jest niby prawdą, z tym że nie do końca, bowiem to nie taki pałac jak myślicie. Palazzo Sclàfani w Palermo był pierwszym Wielkim Szpitalem w mieście, powstałym w dawnym budynku pałacu baronialnego należącego niegdyś do Matteo Sclàfaniego,
przekształconym w roku 1429 ( to data
przejęcia budynku przez Senat Palermo i przekazania go Kongregacji
Benedyktynów San Martino, a konkretnie nauczaniu znanego mnicha Giuliana
Mayaliego ) w szpital, który funkcjonował w latach 1430 - 1450. To była taka włoska wersja Hôtel-Dieu, miejsca które było szpitalem, przytułkiem, miejscem w którym zajmowano się nieszczęściami trapiącymi człowieka. Dzisiejsza wrażliwość nie pozwala umieszczać w placówkach medycznych przypomnień o tym dokąd zmierzamy, drzewiej było inaczej. Jeszcze w roku 1672 Juan de Valdés Leal maluje w Hospital de la Santa Caridad dwa dość okrutne przedstawienia: In Ictu Oculi, Finis Gloriae Mundi. To ostatnie bardzo dosłownie przedstawia wygląd rozkładających się zwłok. Barokowe vanitas vanitatum w całej hym... krasie. Dwa wieki wcześniej, w Palermo, też sobie nie żałowano. Obraz został zamówiony przez rektorów szpitala, choć niektórzy historycy sztuki uważają ze względu na rangę dzieła, że fresk mógł być fundacją królewską.
Kto namalował fresk do końca niewiadomo, są tylko przypuszczenia. Wielu upatruje twórców w osobie zagranicznego artysty, prawdopodobnie katalońskiego lub prowansalskiego, specjalnie sprowadzonego na wyspę. Historyk Gioacchino Di Marzo przypisał fresk Antonio Crescenzio, grupa specjalistów jako twórcę wskazała Burgundczyka Guillaume Spicre, jednak większość historyków sztuki z tym się nie zgadza i twórca fresku nadal występuje jako Mistrz Triumfu Śmierci. Nazwiska nie znamy ale być może wiemy jak twórca i pomocnik wyglądali. W lewym rogu, w połowie malowidła znajdują się dwie postacie spoglądające na widza, to jedyne postacie, które kierują w ten sposób wzrok. Niższa z postaci trzyma miseczkę i przedmiot, który może być pałką do rozcierania pigmentów albo trzonkiem pędzla. Co to dokładnie jest, nie sposób jednoznacznie stwierdzić, ale możemy sobie spekulować o atrybutach zawodu. Mła pragnie nadmienić że ta dwójka podejrzanych o autorstwo fresku, znajduje się w grupie osób starszych, chorych, okaleczonych, wdów i biednych, którzy pragnąc zakończenia swoich cierpień, na próżno wzywają Śmierci, która ich ignoruje i pędzi na swoim dziwnym koniu w kierunku tych, którzy cieszą się życiem.
Na pierwszym piętrze najważniejszym dziełem
do którego drepczą turyści jest bez wątpienia "Zwiastowanie" autorstwa Antonella da Messiny ( ten obraz znajdziecie w każdym poważnej pracy o sztuce z XV wieku - to jedna z ikon włoskiego renesansu ). Obraz znajduje się w sali X, zwanej Salą Antonella.
Kompozycja jest wyrafinowanie prosta, Maryja Panna ukazana jest w momencie Zwiastowania ( anioł
stoi przed Madonną, lecz jest niewidzialny), to raczej portret niż jakikolwiek inny gatunek. Madonna nie zasiada na tronie, nic nas nie rozprasza, jest tylko gest dłoni, trapez płaszcza,
wyrafinowanie form i magnetyczne spojrzenie kobiety, patrzącej w głąb siebie a nie coś lub kogoś. W tej samej sali, obok, znajdują się inne
dzieła Antonella: panele z wizerunkami trzech Doktorów Kościoła, które
stanowiły szczyty zaginionego obecnie poliptyku. Jednakże mało kto reaguje na nie tak jak na Madonnę, ona kradnie show, że tak to określę. Ten obraz, formalnie bardzo prosty, przywodzący na myśl elegancję późno kubistycznych form, ma w sobie potężny emocjonalny ładunek - moment refleksji, samoświadomości został naprawdę świetnie uchwycony. Gdyby to nie była Madonna, gdyby to nie było "Zwiastowanie", to byłby portret zamyślonej kobiety, tak skoncentrowanej na życiu wewnętrznym, że niemal ślepej na to, co jest na zewnątrz. Króciutki moment w którym człowiek jest niejako wyrwany z teraźniejszości. To jeden z pierwszych wielkich portretów zachodniego malarstwa nowożytnego, pełen psychologicznej głębi i świetny pod względem użytych środków wyrazu. Szczerze pisząc to żaden z obrazów oglądanych w innych salach, nie zrobił już na mła takiego wrażenia jak ten niewielki obrazek. Turysty słusznie do niego drepczą.
Nawet flamandzkie obrazy z XV i XVI wieku nie zrobiły na mła aż takiego wrażenia, jak prosta Madonna Antonella da Messiny, choć mła jest z tych, którzy przepadają za flamandzkim malowaniem z tego okresu. Ani perła w koronie kolekcji, jaką niewątpliwie jest jest niewątpliwie Tryptyk Malvagna
autorstwa Jana Gossaerta ( przedstawia Madonnę z Dzieciątkiem i
aniołami, świętą Katarzynę Aleksandryjską i świętą Dorotę, a na
odwrocie panelu widnieje herb rodu Lanza ), ani "Złożenie z krzyża" autorstwa Jana Provosta mła jakoś nie wstrząsnęło. Podobnie było ze świetną, co mła przyznawa, kolekcją obrazów ze epoki manieryzmu. Jakby we mła się coś wypaliło po "Triumfie Śmierci i "Zwiastowaniu" Antonella da Messiny. Ocknęło mła się przy obrazie Simona Voueta, "Widzeniu świętej Agaty" ale nie na tyle żeby mła wydala z siebie "ach" i "och". Podobnie rzecz się miała z obrazami Antoona van Dycka. W kolekcji znajdują się dwa obrazy Antoona: "Święta Rozalia ukoronowana przez aniołów" i "Madonna z Dzieciątkiem" oraz obraz mu przypisywany - "Opłakiwanie". Flamandzki malarz przebywał w Palermo w czasie
straszliwej zarazy w 1624 roku, kiedy dżuma pustoszyła Sycylię. "Święta Rozalia" to zupełnie nowy typ ikonografii świętych, wcześniej nieznany na wyspie. Rozalia przedstawiona jest na tle kamiennej ściany, ubrana w ciemny
benedyktyński habit, a nad jej głową widnieje mały chłopiec trzymający
wianek z róż, atrybut świętej. W tle widnieje pejzaż.
Mła obejrzała ale bardziej to było jak czytanie obrazu, a nie jak to robi taka normalnie oglądająca osoba. Podobnie było z obrazami Ribery, no cóż, widać mła starczyło wrażliwości tak na połowę kolekcji muzeum. Być może jeszcze kiedyś na spokojnie i "świeżo" zobaczę tą drugą część kolekcji, bez przytłoczenia tą świetną XV wieczną sztuką, która dla mła jest najważniejszym zbiorem w Galleria Regionale della Sicilia w Palazzo Abatellis.
